Home > Bodemkennis > - Bodemverstoringen >

Erosie

Bij erosie vindt slijtage plaats van een vast oppervlak en waarbij materiaal wordt verplaatst of verdwijnt. Op aarde wordt erosie vooral veroorzaakt door wind, stromend water en ijs.
In Vlaanderen vindt veel erosie plaats. Door bodemerosie spoelt jaarlijks gemiddeld circa 5 miljoen ton vruchtbare Vlaamse landbouwgrond weg. 
Het verschil tussen erosie en verwering is dat bij erosie de grond verplaatst wordt. Bij verwering echter breekt de grond wel in stukjes (mechanische verwering) of verandert chemisch (chemische verwering), maar blijft deze op dezelfde plaats. 
Erosieprocessen kunnen worden versterkt door menselijk handelen, bijvoorbeeld door het kappen van bossen.

 

Watererosie
Bij watererosie worden bodemdeeltjes ten gevolge van regendruppels en stromend water losgemaakt en getransporteerd. Dit leidt tot een afname van de bodemkwaliteit en -productiviteit. Wanneer kale aarde op een heuvel ligt kan neerslag ertoe leiden dat de grond met het water langs het oppervlak naar beneden stroomt. Wanneer de grond beplant is, wordt deze door de begroeiing vastgehouden. Hierbij speelt ook de betere infiltratie een rol. 

Ploegerosie
Ploegerosie ontstaat bij het ploegen op een helling geploegd. Tijdens het ploegen worden bodemdeeltjes opgetild en deze vallen daarna terug. Door de zwaartekracht komen deze deeltjes lager op de helling terecht. De erosie vindt hierbij vooral bovenaan de akker plaats. Op het lager gelegen deel heeft vooral sedimentatie plaats. Het belangrijkste gevolg is de afname van de bodemkwaliteit.

Winderosie
Bij winderosie worden bodemdeeltjes door de wind meegenomen. Als de toplaag van de bodem reeds is verdwenen wordt de bodem gevoeliger voor verstuiving en wordt het landschap kwetsbaarder voor winderosie. Een door winderosie beïnvloed landschap, zoals een zandverstuiving, kan dynamisch zijn. In Nederland vindt winderosie vooral aan de kust plaats (vorming van duinen), maar ook in de Veenkoloniën en in zandverstuivingen.

Beheersmaatregelen
Er zijn diverse beheersmaatregelen om erosie te voorkomen. Een belangrijke factor is het in stand houden van de begroeiing en het voorkomen van stromend water.
Een beheersmaatregel bij natuurlijke begroeiing is het niet in een keer rooien van een bosperceel.

Wanneer landbouw plaatsvindt op hellingen, zijn de volgende beheersmaatregelen mogelijk:

Soil erosion: a major threat (pdf, 270 kB)
IFOAM training manual on organic agriculture in the tropics


©bodemacademie 2014 | Disclaimer | Colofon | Sitemap

Bodemacademie partners